Jak Ameryka wymyśliła własną historię i stworzyła amerykański mit założycielski

Ameryka nie narodziła się jako gotowy naród, lecz jako opowieść, którą trzeba było dopiero wymyślić, utrwalić i obronić. Ten odcinek to rozmowa z historykiem dr. Michaelem D. Hattemem o tym, jak amerykański mit założycielski powstał z kryzysu brytyjskiej tożsamości, wojny o niezależność i potrzeby stworzenia wspólnej pamięci.

Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Dziękuję za słuchanie!

Z rej rozmowy wyłania się obraz, w którym historia USA nie powstawała organicznie, lecz była szczegółowo zaplanowanym projektem polityczny. Koloniści przez długi czas uważali się za Brytyjczyków. Odwoływali się do brytyjskich praw, brytyjskiej historii i brytyjskiego rozumienia wolności. Dopiero konflikt z Parlamentem, rewolucja amerykańska, czyli walka niepodległość Stanów Zjednoczonych, wymusiły pytanie, którego wcześniej nie trzeba było zadawać: kim są ludzie, którzy przestali być Brytyjczykami, ale nie mają jeszcze jednej amerykańskiej tożsamości?

To właśnie ma swoje źródło amerykański mit założycielski, nie jako państwowotwórcza legenda, lecz infrastruktura narodu. Młode państwo miało granice, instytucje i ambicje, ale potrzebowało jeszcze kulturowej niezależności od Wielkiej Brytanii. Dlatego tak ważny staje się Krzysztof Kolumb. Nie dlatego, że najlepiej tłumaczy początki północnoamerykańskiej historii, lecz dlatego, że pozwala opowiedzieć narodziny Ameryki poza brytyjskim imperium. Z rocznic, przemówień, podręczników i publicznych rytuałów zaczyna powstawać pamięć, która miała przekonać mieszkańców różnych kolonii, że od początku należeli do jednej wspólnoty.

Ale każda opowieść narodowa ma swoją cenę. Jeśli jej centrum zajmują wolność, równość i amerykańska demokracja, to co zrobić z niewolnictwem, przemocą wobec rdzennych mieszkańców, kolonializm i rasizm? Ten odcinek pokazuje, że prawda o Ameryce nie mieści się w wygodnym obrazie kraju, który od początku wiedział, czym jest wolność. Przeciwnie: Ameryka musiała najpierw stworzyć język wolności, a potem przez kolejne pokolenia spierać się o to, kogo ten język obejmuje, a kogo wyrzuca poza historię.

W tej rozmowie pokazujemy, że Deklaracja Niepodległości, podobnie jak Konstytucja USA, była żywym dokumentem, który Amerykanie wielokrotnie odczytywali na nowo, dostosowując do własnych lęków, interesów i politycznych projektów. Abolicjoniści widzieli w niej obietnicę równości. Obrońcy niewolnictwa woleli przesunąć ciężar pamięci na Konstytucja USA, bo to ona dawała im język ochrony istniejącego porządku.

W tym sensie Dzień Niepodległości i 4 Lipca nie są tylko świętami zwycięstwa nad imperium, ale rytuałem pamięci, który przypomina, że amerykański mit założycielski nigdy nie był neutralny. To opowieść o wolności, która od początku zawierała przemilczenia. O republice, która bała się demokracji. O narodzie, który stworzył siebie z historii, ale nigdy nie przestał się o tę historię kłócić.

Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.